Holandia będzie gospodarzem Międzynarodowej Komisji Roszczeń dla Ukrainy. Instytucja ma przyjmować i weryfikować wnioski o odszkodowania za szkody wojenne – od zniszczonych domów po przerwane biznesy.

To wzmocni pozycję Hagi jako stolicy prawa i rozliczeń międzynarodowych. W praktyce oznacza też miejsca pracy dla prawników, badaczy, tłumaczy i specjalistów IT – w tym dla Polaków działających już w sektorze prawnym i NGO.

Komisja będzie potrzebować jasnych standardów dowodowych i cyfrowego systemu, który poradzi sobie z masą wniosków. Sporym wyzwaniem będzie weryfikacja dokumentów wojennych – zdjęć, świadectw, raportów – w sposób bezpieczny i odporny na dezinformację.

Polsko-ukraińskie projekty prawnicze mogą na tym skorzystać, łącząc doświadczenie z granicy i pracy z uchodźcami z holenderską infrastrukturą wymiaru sprawiedliwości. To też sygnał dla kancelarii w NL: popyt na ekspertów od prawa międzynarodowego będzie rósł.

Sankcje i ewentualne źródła finansowania odszkodowań zostaną osobną batalią polityczną. Ale urząd, który zbierze i uporządkuje roszczenia, to krok konieczny, by w ogóle zacząć rozmowę o wypłatach.

Dla Hagi to kolejny element układanki, obok MTK czy trybunałów arbitrażowych. Dla ofiar – szansa na ścieżkę, która zamieni opowieści o stracie w formalny wniosek o sprawiedliwość.